Weten we nou nóg niet hoe het heurt?

Wednesday 04 September 2013

Vanavond, donderdag 5 september, start de derde serie van 'Hoe heurt het eigenlijk?'. Na zestien afleveringen vol schilderachtige patriciërs en aristocraten zou je zeggen dat ons vlakke koninkrijk z'n etiquettelesje wel geleerd heeft. Maar neen, we hebben weer tien afleveringen vol nuttige, onderhoudende en hopelijk geestige items bedacht, gedraaid en gemonteerd. Van freules op de dansvloer, gravinnen aan het bier (en studenten ónder het bier) tot tot de matriarch van de Hollandse koopliedengeslachten, van crocquet in de kasteeltuin tot skiën in Sankt Moritz - uw dienstwillige verslaggever was er bij.   

Bovenstaande foto is genomen bij Cowes Castle, het clubhuis van de Royal Yacht Squadron (RYS). Lees: de meest exclusieve zeilvereeniging van de wereld, met HRH Prince Philip als ereveurzitter. Wat valt op aan dat plaatje? Allereerst, dat de polderdandy zich aan de dresscode van heeft gehouden, zijnde: blauwe blazer, witte broek + rode sokken. Maar het duiveltje zit in wat u niet ziet, namelijk dát er überhaupt een cameraploeg door de poort van dit heerenkasteel kwam. De RYS is een gentleman's club, dus sowieso niet toegankelijk voor het journaille. Tot voor enige decennia hielden ze ook een andere meedogenloze traditie in ere: vrouwen niet toegestaan. Dat gold zelfs lange tijd voor de buurvrouw, koningin Victoria, die haar buitenhuis Osborne House aan de overkant van de baai bouwde. Het was Her Majesty uiteraard niet toegestaan via de reguliere ledeningang het clubhuis te betreden, dus besloot het bestuur - dat heet hier heel nautisch de commodores - na ampel beraad een apart trappetje met achteringang voor de koniging te construeren. Tot 1938 bleven dames niet welkom, al was het ze wel toegestaan elkaar te treffen op het grasveldje naast het kasteel. Dat heet dan ook de 'deerpark', het hertenkamp (sommige 'members' benadrukken gniffelend dat het gespeld wordt als 'dear park'). Uw verslaggever poseert op deze plek, kort voordat hij ex-commodore Maldwin Drummond gaat interviewen (zie ook het curieuze kaartje van Drummond, en ontcijfer zijn onderscheidingen, waaronder assistent kamerheer van de koningin). Die vertelt schitterende anekdotes over de club. Van de geboorte, op het slagveld van Waterloo tot de traditie van het blackballing (lees: aspirant leden de-balloteren, uitleg volgt in de uitzending) en de ruzie tussen de Duitse keizer (kleinzoon van de koningin) en zijn neef Edward, de troonopvolger van de Windsors. De humorloze Pruis klikte niet erg met zijn Britse neef en de andere RYS-leden, waardoor Der Kaiser na een historisch handgemeen met Edward, stampvoetend Cowes verliet en zijn eigen Kieler Woche startte. De Duitse vorst zou uiteindelijk geroyeerd worden en de clubleden houden het erop dat de Eerste Wereldoorlog op de steigers van hun club ontketend is. 

Enfin, typisch 'Hoe heurt het eigenlijk?'. Verhalen uit de oude doos, met knipoog opgedist door vaak schilderachtige en soms ronduit excentrieke personages. De derde serie zit er vol mee. Van oudgedienden als Hugo Modderman (de Monegask met bolhoed) tot Edmond Fokker van Crayestein; violist, kosmopoliet en zowel man of leisure als international man of mystery. Maar we gaan ook op bezoek bij de oude Oosteuropese hoge adel, we leren paardrijden zoals het heurt op een amazone, we gluren mee op een uiterst besloten bal van de jonge adellijken, we skiën uiterst stijlvol te Sankt Moritz. En, maar dat geheel terzijde, cameraman Olivier B. onthult de inhoud van zijn maag tijdens een potje stuntvliegen met een gentleman pilot

Ook al zit vanavond iedereen aan het strand en weet bejaard Nederland de afstandbediening te vinden, waardoor de kijkcijfers tot Fox-achtige scores zakken - dan nog wordt de komende reeks van tien de beste in de serie. 'Hoe heurt het' wordt gemaakt door 3 nijvere redactrices (Marloes Reitsma, Emilia Verhulst en Josephine L'Honoré Naber), een productieleider (Tijn Visser), een vaste regisseur (Vanja Mlinar), editor Arnaud Heymel en cameraman Olivier B. en geluidsman Martien van V.. De publieke omroep heeft, niettegenstaande allerlei dommige opvattingen daarover, karige budgetten. Alleen omdat producent Ewart van der Horst van de Pilot Studio bereid is geen dubbeltje te verdienen konden we investeren in een redactie zich onderdompelde in de wereld van de rode- en blauwe boekjes. Dat gaat u zien, let maar op, de komende tien weken om 22:20uur bij de Avro op Nederland 1. 

ps Even over die promo in jachtoutfit. Gewoon bij mij in de achtertuin heur, maar niettemin enigszins unheimisch. Ik ben dol op schieten, maar liever niet op wild. Maar zoals de heffe des volks dart, snookert en voetbal kijkt, zo is er een vrijetijdsbesteding die vrijwel alle oud geld-geslachten delen: de jacht. Met een geweer of te paard. Dat is wel even slikken voor een overtuigd niet-vleeseter aka sympathisant van de Dierenpartij. Het programma zal de jacht niet promoten, naar gaat over tradities en gebruiken van een elite in het oude Europa: adel en patriciaat. Die knallen er lekker op los, en dus komt dat aan bod. Eén jachtpartijtje kon ik wel waarderen: een slipjacht op de Tsjechische hoogvlaktes. Da's een psuedo-vossenjacht, waarbij iemand met een bloederig vel een geurspoor trekt om de woeste meute honden te verleiden. U kunt wel raden wie het aas was, rennend in zijn tweed plus four, achtervolgd door de bloeddorstige meute en de sardonische glimlach van een patriciër te paard...